Uber krijgt bijna €825 miljoen boete voor geautomatiseerde deactivering van chauffeurs

De Nederlandse Autoriteit Persoonsgegevens (AP) heeft Uber een boete opgelegd van € 824,99 miljoen doordat er geautomatiseerde beslissingen zijn genomen over de accounts van chauffeurs. De zaak is vooral relevant omdat automatische accountblokkering grote gevolgen kan hebben wanneer een gebruiker daardoor niet langer via een platform kan werken of inkomsten kan genereren.
Mag je op een platform accounts geautomatiseerd afsluiten?
Volgens de toezichthouder gebruikte Uber geautomatiseerde systemen om accounts tijdelijk te blokkeren bij vermoedens van fraude en om accounts tijdelijk of definitief te deactiveren na lage klantbeoordelingen.
Volgens de AP werden deze beslissingen genomen zonder menselijke tussenkomst. Een gedeactiveerde chauffeur kon geen ritten meer uitvoeren en daardoor geen inkomsten meer genereren via het platform. De beslissing kon daarmee een aanzienlijke impact hebben op de betrokken persoon.
Uber is het niet eens met de beslissing en heeft aangekondigd in beroep te gaan.
Menselijke tussenkomst bij ingrijpende accountbeslissingen
Artikel 22 van de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) beschermt personen tegen beslissingen die uitsluitend op geautomatiseerde verwerking zijn gebaseerd en juridische of vergelijkbare significante gevolgen hebben.
Dit betekent niet dat automatisering van het account management op werkplatforms helemaal verboden is. Systemen kunnen bijvoorbeeld risico's detecteren, accounts signaleren of informatie aan een moderator voorleggen. Het wordt juridisch gevoeliger wanneer het systeem zelf de uiteindelijke beslissing neemt om een account te beperken, schorsen of deactiveren.
Het belangrijke onderscheid zit bij de uiteindelijke beslissing. Wanneer het beperken, schorsen of deactiveren van een account aanzienlijke gevolgen heeft voor een persoon, mag die beslissing niet volledig aan het systeem worden overgelaten. Menselijke tussenkomst, transparantie en de mogelijkheid om een beslissing aan te vechten zijn daarbij belangrijke waarborgen.
Zooly en het afsluiten van accounts van Freelancers
Hoewel deze rechtszaak betrekking heeft op Uber en op de chauffeurs die via het Uber-platform werken, is zij ook relevant voor het marktplaats-model van Zooly.
Zooly faciliteert een B2B marktplaats waarin Opdrachtgevers samenwerken met Freelancers. Zooly is geen werkplatform en Freelancers zijn geen platformwerkers. Toch is de uitspraak relevant voor Zooly. Freelancers zijn dan wel ondernemingen, maar ook personen. De beslissing om een account (tijdelijk) op te heffen kan impact hebben op het inkomen van deze Freelancer (persoon). Om deze reden heeft Zooly haar software zo gebouwd dat beslissingen over het (tijdelijk) opheffen van de accounts van Freelancers, altijd de tussenkomst van een moderator vereist.
Wanneer de Freelancer een eenmanszaak heeft, dan is deze regel zeker van toepassing. Wanneer de Freelancer een Besloten Vennootschap (BV) heeft, is de regel waarschijnlijk niet van toepassing, maar toch is het beter om ook voor BVs de uiteindelijke beslissing door een moderator te laten nemen.
Conclusie: Automatisering ondersteunt, de moderator beslist
De Uber-zaak laat zien waarom het belangrijk is om onderscheid te maken tussen automatisering die een beslissing ondersteunt en een systeem dat de uiteindelijke beslissing volledig zelfstandig neemt.
Binnen Zooly kunnen geautomatiseerde systemen worden gebruikt om afwijkend gedrag te signaleren, risico’s te identificeren en accounts voor verdere beoordeling te markeren. De uiteindelijke beslissing om een account daadwerkelijk te beperken, te schorsen of te deactiveren, wordt vervolgens door een moderator genomen na beoordeling van de relevante omstandigheden
Disclaimer
De informatie in dit artikel is uitsluitend bedoeld voor algemene informatieve en educatieve doeleinden en vormt geen juridisch, fiscaal of arbeidsrechtelijk advies. Arbeids- en classificatieregelgeving (zoals de Nederlandse Wet DBA en EU-richtlijnen) is zeer complex, afhankelijk van de specifieke feiten en omstandigheden, en onderhevig aan frequente wijzigingen en veranderend overheidsbeleid. Het lezen van deze inhoud leidt niet tot het ontstaan van een advocaat-cliëntrelatie of adviesrelatie met Zooly. Voordat u beslissingen neemt over de inzet van opdrachtnemers, compliancekaders of classificatiebeleid, dient u altijd een gekwalificeerde lokale arbeidsrechtadvocaat of belastingdeskundige te raadplegen. Zooly aanvaardt geen aansprakelijkheid voor handelingen die worden verricht of beslissingen die worden genomen op basis van de informatie op onze website.
Redactionele toelichting & AI-disclosure
In overeenstemming met artikel 50 van de EU AI-verordening maken wij bekend dat hulpmiddelen op basis van artificiële intelligentie (AI) zijn gebruikt ter ondersteuning bij het samenstellen, juridisch toetsen en opstellen van deze inhoud. Om echter absolute juridische precisie en contextuele nauwkeurigheid met betrekking tot complianceonderwerpen te waarborgen, is de definitieve tekst vóór publicatie volledig redactioneel beoordeeld door mensen en grondig handmatig geverifieerd door het complianceteam van Zooly.
Bron: Autoriteit Persoonsgegevens — Uber fined nearly €825 million for automated driver blocking
Meer Nieuws
Bekijk al het nieuws →Een intermediair hield 3,5% in op de vergoeding van een freelancer voor het regelen van een opdracht. Het Gerechtshof Arnhem-Leeuwarden oordeelde dat die vergoeding in strijd was met de Waadi. De uitspraak laat zien waar intermediairs en marktplaatsbeheerders op moeten letten. Waarvoor betaalt de freelancer en hoe verloopt de opdracht in de praktijk?
Wie zich voorbereidt op 2027, begint met de vraag hoe de huidige samenwerking met freelancers in de praktijk verloopt. Dit artikel laat opdrachtgevers zien wat ze kunnen controleren, welke vragen nader onderzoek vragen en wat ze moeten ophelderen voordat ze een opdracht goedkeuren of verlengen. Het budget is goedgekeurd, de freelancer is beschikbaar en de overeenkomst van vorig jaar ligt klaar om opnieuw te gebruiken. Stel vóór het tekenen nog één vraag: past de voorgestelde samenwerking nog bij een freelanceopdracht? Leg de overeenkomst naast de manier waarop het werk straks wordt uitgevoerd. Zijn de werkzaamheden veranderd? Wie stuurt het werk aan? Is er een intermediair betrokken, en waarvoor is die verantwoordelijk? Met de onderstaande vragen kun je bepalen welke afspraken je vóór het tekenen nader moet bekijken.
Een FMS-operator combineert bemiddeling van freelancers met het administreren van opdrachten via een Freelance Management System. In dit model sluiten opdrachtgever en freelancer rechtstreeks de overeenkomst voor het werk. De operator ondersteunt de samenwerking zonder zelf opdrachtnemer voor de uitvoering te worden. Een opdrachtgever zoekt een onafhankelijke ingenieur. Een onderneming introduceert een geschikte professional, helpt de documenten te verzamelen en ondersteunt de overeenkomst en facturatie. De ingenieur levert de diensten rechtstreeks aan de opdrachtgever. De onderneming blijft tijdens de opdracht betrokken, maar heeft de ingenieur niet in dienst genomen en heeft de uitvoering van het ingenieurswerk niet op zich genomen. Hoe omschrijft u die rol? FMS-operator biedt daarvoor een bruikbare naam. In dit artikel bedoelen we daarmee een onderneming die met een Freelance Management System opdrachtgevers en freelancers samenbrengt en hun rechtstreekse samenwerking administreert. Het model bouwt voort op bemiddeling: de rol die Zooly ook als brokerrol heeft omschreven. De term beschrijft een bedrijfsmodel. Het is geen nieuwe wettelijke status.
‘Rijd het gat dicht vóór de klim.’ Stel je voor dat je dat in je oortje hoort, met een ploeggenoot in je wiel. De ploegleider ziet dat er vooraan wordt versneld en je hebt maar een paar seconden om te reageren. Je weet meteen wat de ploeg op dat moment van je nodig heeft. Om de arbeidsrelatie van de renner te begrijpen, helpt het om ook te kijken naar wat er na de finish gebeurt. In de WorldTour voor mannen mogen ploegen zelfstandige renners contracteren als het toepasselijke recht dat toestaat. De UCI stelt daarbij voorwaarden aan de vergoeding en verzekeringen. Wie bepaalt het trainingsschema tussen de wedstrijden door? Kan de renner onderhandelen over een extra verplichting? En wie draagt de kosten als een blessure hem van de fiets houdt? Samen laten die details zien hoeveel vrijheid de renner in de praktijk heeft en wie het financiële risico draagt.